Medya takip sözlüğü

Temel kavramlar

Medya takibi (media monitoring)

Belirlenen anahtar kelimeler hakkında yayımlanan içeriklerin otomatik olarak toplanıp tek yerde izlenmesi.

Bahsetme (mention)

Anahtar kelimenin geçtiği tek bir içerik. Ölçümün temel birimidir; "eşleşme" olarak da anılır.

Sosyal dinleme (social listening)

Sosyal medyadaki konuşmanın bütününden dönemsel içgörü çıkarma. Tek tek paylaşımlarla ilgilenen sosyal medya takibinden amaç olarak ayrılır.

Ses payı (share of voice, SOV)

Markanız hakkındaki içerik sayısının, siz ve rakipleriniz hakkındaki toplam içerik sayısına oranı. Kıyas ölçüsüdür; tek başına hacimden daha bilgilendirici.

Erişim (reach)

Bir içeriğin kaç kişiye ulaşmış olabileceğinin tahmini. Ölçülen değil hesaplanan bir değerdir; farklı araçlar farklı yöntemlerle hesapladığı için karşılaştırılamaz.

Etkileşim (engagement)

Sosyal medyada bir içeriğin aldığı beğeni, yorum, paylaşım ve izlenme toplamı. Erişimden farkı ölçülmüş olmasıdır.

AVE (Advertising Value Equivalency)

Bir yayının aynı alanı reklamla satın almanın maliyetiyle değerlendirilmesi. Sektörde tartışmalıdır; olumsuz bir habere de olumluymuş gibi değer atfettiği için birçok kurum kullanmayı bırakmıştır.

Analiz terimleri

Duygu analizi (sentiment analysis)

Bir metnin tonunun olumlu, nötr veya olumsuz olarak otomatik sınıflandırılması.

Yazar duruşu (author stance)

Yazarın markaya göre konumu: destekleyici, eleştirel, düşmanca veya tarafsız. Duygudan bağımsız bir eksendir — olumsuz tonlu bir metin destekleyici olabilir.

Hedef atfı (sentiment target)

Metindeki olumsuzluğun kime yöneldiği: markaya, üçüncü bir tarafa, karışık ya da hedefsiz. Rakibe edilen hakaretin markaya olumsuz yazılmasını önler.

İlgililik (relevance)

İçeriğin gerçekten anahtar kelimeyle ilgili olup olmadığı hükmü. Adın geçmesi, içeriğin sizinle ilgili olduğu anlamına gelmez.

Önem derecesi (priority)

Bir eşleşmenin ne kadar acil olduğunun sınıflandırılması: düşük, orta, yüksek veya kritik. Bildirim eşiğinin dayandığı ölçüdür.

Karar yok (null)

Hüküm üretilmemiş durum. "Nötr" ile karıştırılmamalıdır: nötr bir ölçüm sonucudur, karar yok ise ölçümün hiç yapılmamış olmasıdır.

Varlık çıkarımı (entity extraction)

Metinden kişi, kurum ve yer adlarının otomatik olarak ayrıştırılması.

Kaynak ve toplama terimleri

Tarayıcı (crawler)

Kaynak siteleri düzenli aralıklarla ziyaret edip yeni içeriği toplayan yazılım.

Yayın akışı (RSS)

Bir sitenin yeni içeriklerini makine tarafından okunabilir biçimde sunduğu standart. Haber takibinin en ucuz ve en hızlı kaynağıdır.

Site haritası (sitemap)

Bir sitenin sayfalarını listeleyen dosya. Yayın akışı sunmayan sitelerde toplama buradan yapılır.

STT (speech-to-text)

Konuşmanın metne çevrilmesi. TV ve canlı yayın takibinin temelidir; zaman damgalı çıktı üretmesi klip kesimini mümkün kılar.

OCR (optical character recognition)

Görüntüdeki yazının okunması. TV ekranındaki alt bant, künye ve başlık şeritleri bu yolla yakalanır.

Alt bant

TV ekranının altında akan yazı şeridi. Anahtar kelime yalnız burada geçip konuşmada duyulmuyorsa satır alt bant olarak işaretlenir — sunucunun sizden bahsetmesiyle aynı değerde değildir.

Transkript

Bir yayının ya da videonun konuşma metni. Zaman damgalı olması, kelimenin geçtiği ana atlamayı sağlar.

Eşleştirme ve filtre terimleri

Anahtar kelime

Takip edilecek marka, ürün, kişi ya da konu adı.

Takma ad (alias)

Aynı anahtar kelimenin farklı yazımları: kısaltmalar, yanlış yazımlar, İngilizce/Türkçe varyantlar. Tek anahtar altında toplanır.

Zorunlu kelime

Eşleşmenin doğması için metinde mutlaka bulunması gereken ek kelime. Anahtarı belirli bir konuyla sınırlar.

İstenmeyen kelime

Metinde geçtiğinde eşleşmeyi engelleyen kelime. Adınızın başka bir bağlamda geçtiği içerikleri baştan eler.

Story grubu

Aynı haberin farklı kaynaklardaki kopyalarının tek satırda toplanması. Bir ajans haberinin yüzlerce siteye düşmesi durumunda akışı okunabilir tutar.

Koordineli içerik

Birbirine çok benzeyen paylaşımların kısa bir zaman aralığında çok sayıda hesaptan gelmesi. Bir gözlemdir; tek başına niyet kanıtı değildir.

Raporlama terimleri

Basın yansıma raporu

Bir dönemde marka hakkında çıkan yayınların derlendiği rapor. "Kupür raporu" ve "press clipping" olarak da anılır.

Kapsam notu

Raporun hangi kaynakları ve hangi dönemi kapsadığının, neyin dışarıda kaldığının açıkça yazılması. Olmadan rapor okuyucusunu yanıltır.

Beyaz etiket (white-label)

Panel, e-posta ve rapor çıktılarında platform markası yerine müşterinin kendi markasının görünmesi.

Ortak marka (co-brand)

Müşteri markasının çıktılarda görünmesi ama platform markasının da kalması. Beyaz etiketin ara kademesidir.

İlgili rehberler

Son güncelleme: 1 Eylül 2026 · Mr.Gadget Rehber